Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibi Antonio Quterreş bazar ertəsi günü rəsmi olaraq gələn il üçün BMT-nin əsas büdcəsini 577 milyon dollar azaltmağı və iş yerlərinin 18 faizindən çoxunu ixtisar etməyi təklif etdi.

Quterreş, əsasən ABŞ-ın borcları səbəbindən yaranan nağd pul böhranı fonunda dünya qurumunun bu il 80 yaşı tamam olduğu bir vaxtda səmərəliliyi artırmaq və xərcləri azaltmaq üçün yollar axtarır.
"2024-cü ili 760 milyon dollar borcla başa vurduq ki, bunun 709 milyon dolları hələ də 2024-cü ildən ödənilməyib. Həmçinin 2025-ci il üçün 877 milyon dollarlıq ödənişi almamışıq və buna görə də borclar hazırda 1586 milyon dollar təşkil edir", - deyə Quterreş 193 üzvdən ibarət BMT Baş Assambleyasının büdcə komitəsində bildirib.

O, 2026-cı il üçün 3,238 milyard dollarlıq əsas büdcə təklif etdi ki, bu da bu illə müqayisədə 15 faiz azdır. Bu büdcəyə siyasi, humanitar, tərksilah, iqtisadi, sosial məsələlər və kommunikasiya işləri daxildir. BMT-nin əksər agentliklərinə, fondlarına və proqramlarına - məsələn, Ümumdünya Ərzaq Proqramı və UNICEF uşaq qrupu - ianələr könüllüdür.

"Likvidlik kövrək olaraq qalır və bu çətinlik Baş Assambleya tərəfindən təsdiqlənən son büdcədən asılı olmayaraq davam edəcək - qəbuledilməz borc həcmi nəzərə alınmaqla", - deyə Quterreş bildirib. Birləşmiş Ştatlar Baş Assambleya tərəfindən razılaşdırılmış qiymətləndirmələrə əsasən maksimum 22 faiz ödəyərək BMT-nin əsas büdcəsinə ən çox ianə verən ölkədir. ABŞ Prezidenti Donald Tramp BMT-nin "böyük potensiala" malik olduğunu təsvir etsə də, bunun yerinə yetirilmədiyini bildirib. O, ABŞ-ın maliyyələşdirməsini azaltmaq istəyir. Quterreş mart ayında xərcləri azaltmaq və səmərəliliyi artırmaq məqsədi daşıyan UN80 kimi tanınan islahat qrupu yaratdı. BMT-nin sülhməramlı qüvvələrinin ayrıca büdcəsi var. Oktyabr ayında BMT-nin yüksək vəzifəli rəsmiləri bildiriblər ki, dünyanın hər yerindəki doqquz əməliyyatda iştirak edən sülhməramlıların dörddə biri pul çatışmazlığı və ABŞ-dan gələcək maliyyələşdirmə qeyri-müəyyən qaldığı üçün ixtisar ediləcək.

Reportyor.az



KARUSEL / DÜNYA