"Rəqəmsal Beyin Çürüməsi" termini son aylarda, xüsusən də Oxford Universiteti Nəşriyyatı "Beyin Çürüməsi" sözünü 2024-cü ilin sözü seçdikdən sonra internetdə əhəmiyyətli dərəcədə populyarlıq qazanıb.

Bu ifadə beyinə təsir edən fiziki vəziyyətə aid kimi səslənsə də, bir çox insanın rəqəmsal məzmunun uzun müddət istifadəsindən sonra yaşadığı zehni duman və koqnitiv yorğunluğu təsvir etmək üçün istifadə olunur.

Əslində, bu, həddindən artıq sosial media istifadəsinin və aşağı keyfiyyətli onlayn məzmunun beyinə təsirini ifadə edir.

Sonsuz sürüşdürmədən tutmuş diqqətli iştirak olmadan televiziya seriallarına və filmlərinə qədər "rəqəmsal beyin çürüməsi" müasir rəqəmsal vərdişlərin, xüsusən də uşaqlar və yeniyetmələr arasında zehni və koqnitiv sağlamlığa necə təsir edə biləcəyi ilə bağlı artan narahatlığı əks etdirir.

Sosial Media Beyinə Necə Təsir Edir?
Rəqəmsal beyin çürüməsi təkrarlanan, səthi və ya yüksək dərəcədə stimullaşdırıcı onlayn məzmuna həddindən artıq məruz qalmanın mənfi təsirlərini ifadə edir. Bəzi hallarda, bu davranış modeli sosial media asılılığına çevrilə bilər və bu da bir sıra koqnitiv və psixoloji problemlərə, xüsusən də zehni yorğunluğa və diqqəti cəmləməkdə çətinlik çəkməyə səbəb olur.

Inspira Sağlamlıq Şəbəkəsinə görə, qısa formatlı videolarla əlaqəli ən əhəmiyyətli narahatlıqlardan biri onların idrak fəaliyyətinə potensial təsiridir.

Keyfiyyətsiz rəqəmsal məzmuna uzun müddət məruz qalmanın təsiri müvəqqəti süstlükdən kənara çıxa bilər və aşağıdakı kimi uzunmüddətli nəticələrə səbəb ola bilər:
Diqqət müddətinin azalması: Sürətli templi, kiçik ölçülü məzmun daha uzun və ya daha mürəkkəb tapşırıqlara diqqət yetirməyi çətinləşdirə bilər.

Zehni yorğunluq: Səthi olsa belə, məlumatlara daim məruz qalma beyni yorur, yorğunluğa və məhsuldarlığın azalmasına səbəb ola bilər.
Zəif yaddaş: Rəqəmsal yayındırıcılar arasında diqqətin tez-tez dəyişməsi beynin vacib məlumatları mənimsəmək və saxlamaq qabiliyyətini poza bilər.

Artan narahatlıq və stress: Tez-tez doomscrolling adlandırılan mənfi onlayn xəbərlərə davamlı məruz qalma stress səviyyələrini artıra və narahatlıq hisslərinə səbəb ola bilər.

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, bu təsirlər yalnız ekran qarşısında həddindən artıq vaxt keçirən insanlarla məhdudlaşmır.

Aşağı keyfiyyətli rəqəmsal məzmuna orta dərəcədə məruz qalma belə, adi gündəlik vərdişə çevrilərsə, mənfi nəticələrə səbəb ola bilər.


Reportyor.az 




BANNER / KARUSEL / GÜNDƏM