Özbəkistan, qonşusu ilə ticarət əlaqələrini inkişaf etdirmək üçün 2021-ci ildə Taliban hakimiyyətə gələndən bəri səyahətçilər üçün bağlanmış Əfqanıstanla yeganə sərhəd keçid məntəqəsini tamamilə yenidən açdı.

Orta Asiyanın beş keçmiş sovet respublikası - Özbəkistan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Tacikistan və Türkmənistan - Talibanın hakimiyyəti ələ keçirməsinin bölgədə radikal ekstremizmin yayılmasına səbəb olacağından qorxurdular.

Lakin Talibanın hakimiyyəti ələ keçirməsindən dörd il sonra iqtisadi əməkdaşlıq onların ilkin təhlükəsizlik narahatlıqlarını aradan qaldırır.

Özbəkistan Ticarət və Sənaye Palatası çərşənbə axşamı bildirib ki, "Özbəkistan və Əfqanıstanı birləşdirən Termez-Hayratan körpü keçid məntəqəsi yenidən fəaliyyətə başlayıb. Səyahətçilər artıq iki ölkə arasında birbaşa və təhlükəsiz şəkildə səyahət edə bilərlər".

O əlavə edib ki, iki ölkə arasında viza rejimi qüvvədə qalır.

Hökumət orqanı bildirib ki, sərhədin bağlanması insanları Özbəkistan sərhədindən cəmi 75 kilometr (46 mil) məsafədə yerləşən Əfqanıstanın əsas şəhəri Məzari-Şərifə çatmaq üçün Tacikistandan keçməyə məcbur edib.

Palata bildirib ki, onun yenidən açılması "ixracatçı şirkətlərin fəaliyyətini xeyli asanlaşdıracaq" və "son illərdə Əfqanıstana ixracın davamlı artımını" tərifləyir.

Sərhəd keçidləri 2021-ci ilin avqust ayından bəri fərdi şəxslər üçün qadağan olunsa da, mallar hələ də sərhəddən məhdud dərəcədə ticarət edilə bilərdi.

Əfqanlar ticarəti artırmaq üçün tikilmiş Özbəkistanın Airitom azad ticarət zonasına vizasız da gedə bilirdilər.

Ticarət palatası çərşənbə günü AFP-yə bildirib ki, sərhəd 23 noyabrdan bəri yenidən açılıb.

Amu Dərya çayı iki ölkə arasındakı sərhədi qeyd edir.

Yeganə keçid məntəqəsi Termez şəhərinin yaxınlığında, 1989-cu ildə Sovet ordusunun Əfqanıstandan çıxdığı Dostluq Körpüsündə yerləşir, 2021-ci ildə Talibanın hücumundan qaçan bəzi Əfqan əsgərləri də bu körpüdən keçiblər.

Mərkəzi Asiya ölkələri Əfqanıstan vasitəsilə dənizə çıxış əldə etmək üçün dəmir yolları kimi böyük infrastruktur layihələrini həyata keçirirlər ki, bu da Əfqanıstanın ərzaq və enerji təhlükəsizliyi üçün Mərkəzi Asiyaya güvənən Taliban üçün faydalı olub.

Reportyor.az





KARUSEL / DÜNYA