Bir fəal qrup, Microsoft Korporasiyasını Avropa İttifaqının məlumatların qorunması qanununu pozmaqda ittiham edərək şikayət ərizəsi təqdim edib və şirkətin işçilərinin İsrailin fələstinlilərin qitədə yerləşən məlumat mərkəzlərindən geniş müşahidəsinə dair dəlillərin silinməsinə kömək etdiyi iddialarını əsas gətirib.

Çərşənbə günü təqdim edilən və Bloomberg tərəfindən nəzərdən keçirilən şikayət ərizəsində İrlandiya Məlumatların Mühafizəsi Komissiyasından Microsoft-un İsrail hərbi və hökumət məlumatlarının emalını araşdırması və qanunsuz olduğu hallarda bu təcrübəni dayandırması xahiş olunur.

Şikayət, Microsoft-un Avropa qərargahının yerləşdiyi İrlandiyada verilib. Yerli tənzimləyicilər AB-nin məlumatların qorunması qanununun tətbiqinə cavabdehdirlər. İsrailin 7 oktyabr 2023-cü ildə HƏMAS-ın ölkəyə hücumlarına cavab olaraq Qəzzada müharibə başlatdığından bəri Microsoft-un İsrail Müdafiə Nazirliyi ilə işgüzar münasibətləri bəzi işçilər və kənar fəallar tərəfindən tənqid olunub.

Microsoft sözçüsü elektron poçtla göndərilən açıqlamada bildirib ki, "Müştərilərimiz öz məlumatlarına sahibdirlər və bu müştərinin avqust ayında məlumatlarını ötürmək üçün gördüyü tədbirlər onların seçimi idi. Bu hərəkətlər heç bir şəkildə araşdırmamıza mane olmayıb. Bu araşdırma sentyabr ayında bəzi xidmətlərin dayandırılması və nəticədə müştərinin məlumatlarını başqa bir provayderdə saxlaması qərarına gətirib çıxardı.”

Şirkət bildirib ki, araşdırma İsrail hakimiyyəti ilə işləyən biznes qeydlərinə və işçilərə əsaslanıb. İrlandiya Məlumatların Mühafizəsi Komissiyası şərh verməyib.

İsrailin müharibədəki davranışı bir neçə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının araşdırması və Amnesty International və Human Rights Watch da daxil olmaqla çoxsaylı insan haqları qrupları tərəfindən tənqid olunub. Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi İsrail rəsmilərinə Qəzzada müharibə cinayətləri iddiaları ilə bağlı həbs qərarı verib, digər şeylər arasında mülki şəxslərin aclıq çəkməsi və mülki əhaliyə qarşı qəsdən hücumların idarə olunması ilə bağlı ittihamlar irəli sürüb. İsrail ittihamları rədd edir.

Avqustun əvvəlində Guardian qəzeti və İsraildəki tərəfdaş xəbər agentlikləri Microsoft serverlərinin milyonlarla ələ keçirilmiş Fələstin telefon danışıqlarını saxladığını, bu məlumatların Qəzzada bombardman hədəflərinin seçilməsinə kömək etmək üçün istifadə edildiyini bildiriblər. Xəbər agentlikləri tərəfindən görülən sızdırılmış sənədlər göstərir ki, bu məlumatların əksəriyyəti Hollandiyada, daha kiçik bir hissəsi isə İrlandiyada saxlanılıb.

Bloomberg-in gördüyü sənədlərə görə, məqalənin dərc olunmasından bir gün sonra İsrail ordusu ilə əlaqəli hesab sahibləri Microsoft-un Azure bulud hesablama platformasındakı üç hesab üçün məlumat ötürmə limitlərinin artırılmasını tələb ediblər. Sənədlərdə göstərilir ki, Microsoft-un dəstək heyəti daha çox ötürmə tutumu üçün bu və sonrakı sorğuları təsdiqləyib və Azure-da saxlanılan məlumatların miqdarı azalıb.

Microsoft ifşaçılarından əldə edilən məlumatlara istinad edən şikayət, böyük texnologiya şirkətlərinə sosial məsələlərdə təzyiq göstərən Eko müdafiə qrupu tərəfindən İrlandiya Vətəndaş Azadlıqları Şurası tərəfindən təqdim edilib. Orada deyilir ki, ötürmə İrlandiyanın dünyanın ən sərt məxfilik qaydalarından biri olan Avropanın Ümumi Məlumatların Mühafizəsi Qaydaları qanununa əsasən həssas kimi təsnif edilən məlumatlara nəzarət etmək qabiliyyətini pozub.

Avqust ayında Microsoft, Guardian-ın hesabatına əsasən araşdırma apardığını elan etdi. Sentyabr ayında araşdırmanı başa çatdırdıqdan sonra şirkət İsrail ordusu tərəfindən proqram təminatının bəzi istifadəsini dayandıracağına söz verdi.

Şikayətdə deyilir ki, AB-dəki Microsoft məlumat mərkəzləri fələstinliləri izləmək üçün istifadə olunan tətbiqləri yerləşdirməyə davam edir. Şikayətdə deyilir ki, İsrail hökumətinin koronavirus pandemiyası zamanı fələstinlilərin iş və ya səyahət icazələri üçün istifadə etmələri üçün yaratdığı Almunasseq tətbiqi qismən Microsoft-un İrlandiya məlumat mərkəzlərinə əsaslanır. Vətəndaş azadlıqları qrupları istifadəçilərin telefonlarını izləmək üçün bu aləti tənqid edərək, onu İsrailin fələstinliləri izləmək və onların hərəkətini idarə etmək üçün daha geniş proqramının bir hissəsi adlandırıblar.

Şikayətdə deyilir: "Microsoft-un serverləri milyonlarla fələstinliyə qarşı beynəlxalq cinayət, humanitar və insan hüquqları qanunlarının davam edən pozuntularına töhfə verən bir zəncirin bir hissəsidir".

Cümə günü keçiriləcək Microsoft-un illik iclasında səhmdarlar direktorlar şurasından şirkətin insan hüquqları ilə bağlı lazımi araşdırmasının effektivliyini qiymətləndirməsini xahiş edən qətnaməyə səs verəcəklər. Çərşənbə günü təqdim edilən GDPR şikayətinə kömək edən Eko vəkillik qrupu da bu qətnamənin sponsorluğuna kömək edib.

Reportyor.az




KARUSEL / DÜNYA