Bir çox insan aspirinin ürəyi qoruduğuna inanaraq gündəlik qəbul edir, baxmayaraq ki, bu dərman əsasən ağrıkəsici və qızdırmasalıcı kimi tanınır.

Daily Mail bildirir  ku, onilliklər ərzində həkimlər onu orta yaşlı və yaşlı xəstələrə, əvvəllər ürək xəstəlikləri olmasa belə, ürək tutmaları və insult riskini azaltmaq üçün tövsiyə edirdilər.

Lakin, son tədqiqatlar göstərir ki, ürək-damar xəstəliyi olmayan insanlarda gündəlik aspirin istifadəsi məhdud fayda verir və eyni zamanda göyərmə, mədə qanaması və nadir hallarda həyati təhlükə yaradan beyin qanaması da daxil olmaqla yan təsirlərin riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Son illərdə səhiyyə mütəxəssisləri xəstələrin həkim tərəfindən tövsiyə edilmədikcə gündəlik olaraq aşağı dozada aspirin qəbul etməmələrini tövsiyə edirlər. Bəzi qaydalar hələ də əvvəllər infarkt və ya insult keçirmiş xəstələrdə istifadəsinə icazə verir, burada faydaları potensial risklərdən daha çoxdur.

Buna baxmayaraq, bir çox sağlam insana müntəzəm aspirin istifadəsinin potensial təhlükələri barədə xəbərdarlıq edilmir. Tibbi məlumatlarda bəzi xəstələrdə mədə qanaması və illərlə gündəlik istifadədən sonra qan qusması da daxil olmaqla ciddi yan təsirlər qeydə alınıb.

Aspirin 1890-cı illərdə söyüd qabığında olan və qədim misirlilərin ağrı və qızdırmanı müalicə etmək üçün istifadə etdiyi salisin birləşməsinə əsaslanaraq icad edilmişdir. Onun ürək-damar qoruyucu faydaları yalnız 1960-cı illərdə kəşf edilmişdir.

Tədqiqatlar göstərir ki, aşağı dozada aspirin (75 mq) antitrombosit agenti kimi təsir göstərir və həyati təhlükə yaradan qan laxtalanması riskini, xüsusən də ürək və beyindəki kiçik damarlarda azaldır və bu, onu effektiv və ucuz profilaktik müalicəyə çevirir.

Lakin, ürək-damar problemləri olanlar üçün varfarin və ya rivaroksaban kimi effektiv alternativlər mövcuddur. Mədə zədələnməsini azaltmaq üçün aspirinin "turşuya davamlı" formaları da mövcuddur, lakin uzunmüddətli istifadə mədə iltihabı və sümük sınığı riskini artıra bilər.

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, həkimlər sağlam xəstələri aspirin istifadəsinin riskləri barədə maarifləndirməlidirlər və aspirinin uzunmüddətli turşu azaldan dərmanlarla birləşdirilməsinin tövsiyə edilmədiyini qeyd edirlər. İctimai səhiyyə tövsiyələri artıq sağlam fərdlərə ciddi yan təsirləri olmayan daha təhlükəsiz və daha effektiv müalicələrin mövcudluğu səbəbindən gündəlik aspirin istifadəsini tövsiyə etmir.

Reportyor.az 


KARUSEL / CƏMİYYƏT