Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Əfqanıstanın pisləşən humanitar böhranı ilə bağlı təcili həyəcan təbili çaldı və ölkənin sabitliyinə və rifahına əhəmiyyətli dərəcədə təsir edən üç eyni vaxtda baş verən çətinliyə istinad etdi.

Böhranlara dağıdıcı quraqlıq, miqrantların kütləvi şəkildə geri qayıtması və beynəlxalq yardımın kəskin azalması daxildir.

BMT-nin Əfqanıstandakı Humanitar Koordinatoru Andrika Ratvatte bu yaxınlarda yayımladığı video mesajında bu xəbərdarlığı etdi və bu qarşılıqlı əlaqəli problemlərin ciddi təsirlərini vurğuladı. Ratvatte bildirdi ki, dolanışıqlarını kənd təsərrüfatından asılı olan Əfqanıstan əhalisinin təxminən 70 faizi davam edən quraqlıqdan təsirlənib və bu da geniş yayılmış ərzaq təhlükəsizliyini daha da artırıb.

Bundan əlavə, qonşu İran və Pakistandan 2,5 milyon əfqan miqrantının geri qayıtması və qlobal maliyyə böhranı humanitar səylərə əhəmiyyətli dərəcədə mane olub. Böhran Əfqanıstanın onsuz da kövrək olan humanitar infrastrukturuna böyük təzyiq göstərib və artıq resurs və yardım çatışmazlığı ilə üzləşirdi.

BMT rəsmisi həmçinin maliyyə çatışmazlığı ilə bağlı narahatlığını ifadə edərək qeyd edib ki, BMT-nin Əfqanıstan üçün humanitar maliyyələşdirmə müraciətinin yalnız 37 faizi yerinə yetirilib. Bu, ölkə daxilində 400 humanitar səhiyyə mərkəzinin bağlanmasına və 3 milyondan çox insanın əsas səhiyyə xidmətlərindən məhrum olmasına səbəb olub. Eynilə, 300 qidalanma mərkəzi bağlanıb və bu da uşaqlar və ana südü verən analar da daxil olmaqla 80.000-dən çox həssas şəxsə təsir edib.

Ratvatte səhiyyə, təhsil və sosial müdafiə sahələrində vacib proqramlara davamlı dəstəyə ehtiyac olduğunu vurğulayaraq, bu təşəbbüsləri Əfqanıstan əhalisi üçün "həyat qurtaran" adlandırıb.

Dünya Ərzaq Proqramının (WFP) Əfqanıstan üzrə direktoru Con Aylief ölkənin artan qidalanma böhranını "ürək ağrıdıcı" adlandırıb. O, xəbərdarlıq edib ki, növbəti il ərzində təxminən beş milyon qadın və uşaq ağır qidalanma çatışmazlığı ilə üzləşə bilər və təxminən dörd milyon uşaq təcili müalicəyə ehtiyac duyur.

Beynəlxalq Qızıl Xaç və Qızıl Aypara Cəmiyyətləri Federasiyası (IFRC) da 2025-ci ildə Əfqanıstanlıların kütləvi şəkildə geri qayıtması ilə bağlı narahatlığını ifadə edərək, bunun Əfqanıstanın kövrək humanitar vəziyyətini daha da gərginləşdirdiyi barədə xəbərdarlıq edib.

BMT 2026-cı ildə, xüsusən də Əfqanıstan əhalisinin yarısını təşkil edən qadınlar və qızlar üçün şəraitin yaxşılaşacağına ümid etdiyini bildirib. Səhiyyə, təhsil və sosial proqramların bərpası səyləri ölkənin uzunmüddətli bərpası və sabitliyi üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir.


Reportyor.az 


KARUSEL / DÜNYA