Yüksək qida dəyəri və bədən sağlamlığını dəstəkləyən vacib elementlər səbəbindən ət istehlakı dünya miqyasında bir çox insanın pəhrizində əsas yer tutur. Bununla belə, müəyyən növ ətlərin həddindən artıq istehlakı uzunmüddətli sağlamlıq riskləri ilə əlaqələndirilə bilər.

Verywell Health tərəfindən dərc edilmiş bir hesabatda müntəzəm ət istehlakının insan sağlamlığına əsas müsbət və mənfi təsirləri vurğulanır.

I. Mütəmadi ət istehlakının sağlamlıq faydaları

1. Əzələlərin gücləndirilməsi
Ətdə zülalların quruluş blokları olan doqquz vacib amin turşusunun hamısını əhatə edən tam zülallar var. Bu, əzələlərin qurulmasına kömək edir və fiziki gücdən sonra bərpa prosesini gücləndirir.

2. Anemiyanın qarşısının alınması
Ət qırmızı qan hüceyrələrinin əmələ gəlməsi üçün vacib element olan hem dəmirinin (asanlıqla sorulan dəmir) zəngin mənbəyidir. Dəmir çatışmazlığı yorğunluğa, nəfəs darlığına, baş ağrılarına və digər yan təsirlərə səbəb ola bilər.

3. İmmunitet Sisteminin Dəstəyi
Ətdə immunitet sisteminin gücləndirilməsinə, iltihabın azaldılmasına və toxumaların bərpasına kömək edən sink, B12 vitamini və selen kimi həyati əhəmiyyətli qida maddələri var.

4. Metabolik Təkmilləşdirmə
Tədqiqatlar göstərir ki, heyvan zülalları bitki zülallarından daha çox enerji sərfiyyatını artıra bilər. Bu, qida maddələrinin həzm edilməsi və mənimsənilməsi üçün tələb olunan enerji miqdarı olan heyvan zülalındakı Qidanın Termik Təsirinin (TEF) daha yüksək olması ilə əlaqələndirilir.

5. Çəki İdarəetmə Dəstəyi
Yağlı ətlərin istehlakı ümumi qida qəbulunun azaldılmasına kömək edə bilər. Bu təsir, ehtimal ki, ətdəki zülallar və amin turşuları ilə əlaqədardır ki, bunlar doyma hissini (toxluq hissi) təşviq edən hormonları artırır.

II. Mülahizələr və Potensial Risklər

1. Ət Növlərindəki Variasiya
Qırmızı və emal olunmuş ətlərin qəbulunu məhdudlaşdırarkən toyuq və hinduşka kimi yağsız ətlərə diqqət yetirmək daha məqsədəuyğundur, çünki onlarda doymuş yağlar daha yüksək səviyyədədir.

2. Müəyyən Xəstəliklərin Artan Riski
Emal olunmuş və ya qırmızı ətin həddindən artıq istehlakı 2-ci tip diabet, ürək xəstəliyi və müəyyən xərçəng növləri, xüsusən də kolorektal xərçəng kimi xəstəliklərin inkişaf ehtimalının artması ilə əlaqələndirilir.

3. Ürək Sağlamlığına Təsiri
Yağ və ya natriumla zəngin çoxlu miqdarda ət istehlak etmək qan təzyiqinə və qan lipid səviyyələrinə mənfi təsir göstərə bilər və bununla da ürək-damar xəstəlikləri riskini artıra bilər.

4. Qida çatışmazlığı
Yalnız ətə həddindən artıq güvənmək, tərəvəz, meyvə və dənli bitkilərdə olan qida lifinin və müəyyən vitamin və mineralların çatışmazlığına səbəb ola bilər ki, bu da balanssız qidalanmaya səbəb olur.


Reportyor.az 



SAĞLAMLIQ / KARUSEL