Son bir araşdırma göstərib ki, cəmi bir neçə dəqiqəlik yüksək intensivlikli məşq belə əhəmiyyətli sağlamlıq faydaları, o cümlədən vaxtından əvvəl ölüm riskinin azalması ilə əlaqəli ola bilər.

Səhiyyə tövsiyələrində uzun müddətdir ki, böyüklərə həftədə 150 dəqiqə orta intensivlikli məşq (məsələn, sürətli yeriş) və ya 75 dəqiqə yüksək intensivlikli məşq (məsələn, qaçış və ya velosiped sürmə) etmək tövsiyə olunur.
Bununla belə, "International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity" jurnalında dərc olunan və 40-74 yaş arası 147 000-dən çox insanın məlumatlarını təhlil edən bir araşdırma müəyyən edib ki, həftədə cəmi 12 dəqiqəlik yüksək intensivlikli məşq vaxtından əvvəl ölüm riskinin təxminən 30% azalması ilə əlaqəlidir.

Tədqiqatçılar iştirakçıları və onların sağlamlıq göstəricilərini səkkiz il ərzində izləyiblər. Onlar müəyyən ediblər ki, həftədə 150 dəqiqəlik orta intensivlikli məşq də ölüm riskinin azalması ilə əlaqəlidir, lakin diqqətçəkən məqam odur ki, yüksək intensivlikli fəaliyyətin daha qısa müddəti də oxşar fayda təmin edir.

İntensiv məşqlərin potensial faydaları bununla məhdudlaşmır. Digər araşdırmalar göstərir ki, bu cür məşqlər müəyyən immun hüceyrələrinin fəaliyyətini və onların infeksiyaya yoluxmuş və ya anormal hüceyrələrin olduğu toxumalara çatmaq qabiliyyətini artırmaqla immun sisteminin funksiyasını gücləndirə bilər.

Bir araşdırmada 24 kişi müxtəlif intensivlikdə ağırlıq qaldırma məşqləri yerinə yetirib. Qan analizləri göstərib ki, yüksək intensivlikli məşqdən sonra bir sıra əsas immun hüceyrələrinin sayında daha çox artım müşahidə olunub; həmçinin bu hüceyrələrə mikrobları və anormal hüceyrələri tanımağa və onlara qarşı reaksiya verməyə kömək edən zülalların səviyyəsi yüksəlib.

"Nature Communications" jurnalında dərc olunan başqa bir araşdırma da oxşar nəticələrə gəlib. Tədqiqatçılar 23 böyük yaşlı insana qaçış yolunda iki növ məşq etdiriblər: biri sabit templə, digəri isə daha yavaş templi dövrlərlə növbələşən qısamüddətli intensiv qaçışlarla.

Təhlil göstərib ki, intensiv məşqdən sonra immun hüceyrələrində 1300-dən çox zülalın səviyyəsində dəyişiklik baş verib; müqayisə üçün qeyd edək ki, daha yavaş templi məşqdən sonra cəmi 64 zülalda dəyişiklik müşahidə olunub. Bu zülalların bəziləri immun hüceyrələrinin yoluxmuş hüceyrələri müəyyən etmək və onlara hücum etmək qabiliyyəti ilə əlaqəlidir. Birmingem Universitetinin idman fiziologiyası və immunologiyası üzrə dosenti Ceyms Terner bildirib ki, intensiv idmandan sonra qanda müəyyən immun hüceyrələrinin azalması mütləq immun sisteminin zəiflədiyi anlamına gəlmir. Bu hüceyrələr qan dövranını tərk edərək yoluxmuş və ya anormal hüceyrələri axtararaq toxumalara keçə bilər.

Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, idman intensivliyini artırmaq həmişə yaxşı olmur. İdman və idman elmləri professoru Qlenn Deyvison bildirib ki, tək bir intensiv idman immun sistemini stimullaşdıra bilər, lakin sağalma üçün kifayət qədər vaxt ayırmadan dəfələrlə ağır idmanla məşğul olmaq, xüsusən də qeyri-kafi yuxu ilə birləşdikdə əks təsir göstərə bilər.

Mütəxəssislər həmçinin xəstəlik zamanı bədənə əlavə stress qoymaq yükü artıra və sağalmanı uzada biləcəyi üçün özünüzü pis hiss etdiyiniz zaman ağır idmandan çəkinməyi məsləhət görürlər.

Ümumilikdə, tapıntılar göstərir ki, yüksək intensivlikli idmanın qısa müddətli epizodları sağlamlıq və immunitetlə bağlı faydalar əldə etmək üçün təsirli bir yol təqdim edə bilər. Lakin, bu, orta səviyyəli idmanın daha az vacib hala gəldiyi və ya idman intensivliyini artırmağın hər kəs üçün uyğun olduğu anlamına gəlmir.

Reportyor.az 




SAĞLAMLIQ / KARUSEL