mobil versiya

İslamın tezliklə xristianlığı geridə qoyaraq dünyanın ən böyük dini olacağı proqnozlaşdırılır






"Pew Research Center" (Pew Tədqiqat Mərkəzi) tərəfindən çərşənbə günü açıqlanan proqnoza əsasən, müsəlmanlar arasında doğum səviyyəsinin digər dinlərə mənsub qadınların dünyaya gətirdiyi uşaqların sayından daha yüksək olması səbəbindən, İslamın növbəti onilliyin ortalarına qədər xristianlığı geridə qoyaraq dünyanın ən böyük dini olacağı gözlənilir.

"Reuters" agentliyinin xəbərinə görə, "Pew"un araşdırması göstərir ki, əsrlər boyu bəşəriyyətin ən böyük dini mövqeyində olan xristianlıqla müqayisədə, müsəlman əhalisi qlobal miqyasda daha sürətlə artır. Proqnozlara əsasən, 2035-ci ilə qədər müsəlmanların sayı 2,57 milyarda çatacaq, xristianların sayı isə 2,52 milyard təşkil edəcək.

"Pew" mərkəzinin məlumatına görə, mövcud tendensiyalar davam edərsə, 2070-ci ilə qədər dünyada müsəlmanların sayı xristianların sayını üstələyəcək (müvafiq olaraq 3,6 milyard və 3 milyard). Həmçinin, İslam qlobal əhalinin ən böyük hissəsini – 2020-ci ildəki 26%-dən artaraq 37%-ni – təşkil edəcək. Xristianlığın isə təxminən 29% səviyyəsində qalacağı və qlobal nisbətdə ikinci yeri tutacağı gözlənilir.

Tədqiqatda bu dəyişiklik əsasən İslam dünyasında daha yüksək doğum göstəriciləri ilə izah olunur: 2020-2025-ci illər ərzində hər müsəlman qadına orta hesabla 3,1 uşaq düşdüyü halda, xristian qadınlar üçün bu rəqəm 2,5 uşaq təşkil edir.

Digər bütün dini qruplar üzrə isə həmin dövrdə hər qadına orta hesabla 1,6 uşaq düşür ki, bu da bir nəslin özünü əvəz etməsi üçün zəruri hesab edilən minimum 2,1 göstəricisindən aşağıdır.

Vaşinqtonda yerləşən və heç bir siyasi tərəfə bağlı olmayan "Pew" analitik mərkəzi bildirir ki, müsəlman və xristian demoqrafik mənzərəsinin dəyişməsində əsas amil təbii artım (doğumların ölümlərdən çox olması) olaraq qalsa da, insanların din dəyişdirməsi də müəyyən rol oynayacaq.

DİN DƏYİŞDİRMƏ

"Pew"un keçmiş tendensiyalara əsaslanan təhlilinə görə, həm İslam, həm də xristianlıq din dəyişdirmə prosesi nəticəsində qazandıqlarından daha çox tərəfdar itirəcəklər. Lakin müsəlmanlar arasında itki daha az olacaq: 2020-2070-ci illər ərzində müsəlmanların sayı bu səbəbdən 8 milyon azalacağı təqdirdə, xristianların sayı 105 milyon azalacaq. Dünya əhalisinin 2020-2070-ci illər arasında 29% artacağı proqnozlaşdırılır. İslam və Xristianlıq bu artım tempinə uyğun gələn və ya onu üstələyən yeganə iki dini qrupdur; belə ki, onların müvafiq olaraq 80% və 30% nisbətində artacağı gözlənilir.

Hinduistlərin sayı mütləq rəqəmlərlə artsa da, dünya əhalisi içərisindəki paylarının bir qədər azalacağı (2070-ci ildə 13,6%) gözlənilir. Yəhudilərin də oxşar tendensiyanı izləyəcəyi (2070-ci ildə 0,17%) proqnozlaşdırılır. Buddistlərin sayının və dünya əhalisi içərisindəki faiz nisbətinin (2070-ci ildə 2,5%) isə azalacağı gözlənilir.

DAHA KİÇİK ETİQADLAR VƏ İNANMAYANLAR

"Pew" tədqiqat mərkəzinin məlumatına görə, digər bütün etiqadların (bəhailər, daosistlər, caynistlər, siqxlər və müxtəlif xalq inanclarının ardıcılları daxil olmaqla) nümayəndələrinin sayında cüzi artım gözlənilsə də, onların ümumi dünya əhalisi içərisindəki payı 2070-ci ilə qədər 2%-dən aşağı düşəcək.

Bundan əlavə, tədqiqat göstərir ki, heç bir dinə mənsub olmayan (ateist və ya aqnostik kimi özünü təqdim edənlər daxil olmaqla) insanların qlobal əhali içərisindəki payı kəskin şəkildə azalacaq – 2020-ci ildəki 24%-dən 2070-ci ildə 17%-ə enəcək.

Dinlərin coğrafi paylanmasında da ciddi dəyişikliklər baş verir.

Məsələn, 2070-ci ilə qədər Xristianlıq ABŞ-da ən böyük din olaraq qalacaq, lakin əhalinin əksəriyyətinin mənsub olduğu din olmayacaq. Həmçinin, Konqo Demokratik Respublikası xristianların ən sıx cəmləşdiyi ölkə kimi ABŞ-ı geridə qoyacaq.

Gələcək onilliklərdə əksər ölkələrdə heç bir dinə mənsub olmayan insanların sayı artacaq. Lakin bu artım, hazırda dünyadakı inanmayanların əksəriyyətinin yaşadığı Çində əhali sayının azalması fonunda əhəmiyyətsiz qalacaq.


Reportyor.az 




KARUSEL / DÜNYA
Tarix: Bu gün, 11:40