Qan şəkərinin səviyyəsini idarə etmək məsələsinə gəldikdə, diqqət tez-tez istehlak edilən qidanın növünə və miqdarına, eləcə də yemək vaxtına yönəlir.

Lakin, başqa bir amil daha az diqqət çəkə bilər: necə yediyimiz, xüsusən də yeməyimizi necə çeynədiyimiz.

Yeməyi yaxşıca çeynəmək və yavaş-yavaş yemək bədənin yeməyi daha effektiv şəkildə emal etməsinə kömək edə bilər və xüsusilə də yeməklər balanslı və liflə zəngin olduqda, yeməkdən sonra qan şəkərinin yüksəlmə sürətini azaltmağa kömək edə bilər.

Bu, təkcə çeynəməyin qan şəkərini idarə edə biləcəyi anlamına gəlmir, lakin bu, həzmi, toxluğu və metabolik sağlamlığı dəstəkləyən daha geniş vərdişlər toplusunun bir hissəsi ola bilər.

Yemək üçün oturduğunuz zaman ağlınıza gələn son şey "çeynəmə elmi" ola bilər. Lakin ilk dişləmədən bədəndə bir sıra proseslər başlayır.

Çeynəmə tüpürcək istehsalını stimullaşdırır ki, bu da həzm sistemi qidanı parçalamağa və bədənin ehtiyac duyduğu qida maddələrini çıxarmağa davam etməzdən əvvəl həzmin başlamasına kömək edir.

Lif də daxil olmaqla qida maddələri qan şəkəri səviyyəsinin tənzimlənməsində mühüm rol oynayır.

Tədqiqatlar həmçinin göstərir ki, çeynəmək bağırsaqda insulin ifrazını artıran reaksiyaları, eləcə də hipotalamusda toxluq hissini artıran reaksiyaları stimullaşdırır və bu da istehlak edilən qida miqdarının azaldılmasına kömək edir.

Buffalo Universitetinə görə, daha az porsiya yemək əlavə sağlamlıq faydalarına malik ola bilər, çünki daha az qida qəbul etmək çəki artımı ehtimalını azalda bilər ki, bu da 2-ci tip diabetin inkişafı üçün əsas risk faktorudur.

Diabetli insanlarda çeynəmə və qan şəkəri

Medical News Today-ə görə, yeni bir araşdırma 2-ci tip diabetli insanlarda çeynəməkdə çətinlik və qan şəkəri səviyyəsi arasındakı əlaqəni araşdırır.

Tədqiqat göstərib ki, normal olaraq yeməyi çeynəyə bilən 2-ci tip diabetli insanların qan şəkəri səviyyəsi dişlərinin itməsi, sınması və ya zədələnməsi səbəbindən çeynəməkdə çətinlik çəkənlərə nisbətən daha aşağıdır.

Tədqiqatçılar Türkiyənin İstanbul şəhərindəki bir klinikada müalicə alan 94 2-ci tip diabetli insanın məlumatlarını təhlil edib və iştirakçıları iki qrupa ayırıblar.

Birinci qrup düzgün çeynəyə bilən və kifayət qədər okklyuzion funksiyaya malik insanlardan ibarət idi.

Başqa sözlə, onların yeməyi effektiv şəkildə çeynəmək üçün kifayət qədər dişləri var idi və yuxarı və aşağı dişləri çeynəmə zamanı düzgün təmasda olurdu.

İkinci qrup xeyli sayda diş itirdiyi üçün düzgün çeynəyə bilməyən insanlardan ibarət idi.

İştirakçıların orta qan şəkəri səviyyəsini qiymətləndirmək üçün tədqiqatçılar əvvəlki iki-üç ay ərzində orta qan şəkəri səviyyəsini əks etdirən bir marker olan qlikozilləşdirilmiş hemoglobini (HbA1c) ölçdülər.

Tədqiqat göstərdi ki, ikinci qrupdakı HbA1c səviyyəsi düzgün çeynəyə bilən insanlara nisbətən 2 faiz bal yüksəkdir.

Çeynəmə problemi olmayan iştirakçılar arasında HbA1c səviyyəsi orta hesabla 7,48%, çeynəməkdə çətinlik çəkənlər arasında isə 9,42% təşkil etmişdir.

Lakin vurğulamaq vacibdir ki, təkcə çeynəməyin təsiri qida keyfiyyətinin və porsiya ölçüsünün təsiri ilə müqayisədə məhdud olaraq qalır.

Buna görə də yaxşı çeynəməyə qan şəkərini idarə etmək üçün müstəqil bir üsul kimi deyil, əksinə, müvafiq qida seçimləri və mülayimliklə yanaşı, bədənin yeməklərə reaksiyasını dəstəkləməyə kömək edə biləcək bir davranış kimi baxılmalıdır.


Reportyor.az 


SAĞLAMLIQ / KARUSEL