Bəzi insanlar yeriməyi xüsusi dəqiqlik tələb etməyən, gündəlik adi bir hərəkət hesab edirlər. Lakin müasir tibb, yerimə sürəti və addım tempinin sadəcə fiziki hazırlıq göstəricisi olmadığını, əksinə, bədən sağlamlığı üçün hərtərəfli diaqnostik vasitə rolunu oynadığını müəyyən etmişdir.

Bu göstəricilər orqanizmin həyati sistemlərinin nə dərəcədə səmərəli işlədiyini anlamağa kömək edir və yarana biləcək hər hansı problemin erkən xəbərdar edici əlaməti ola bilər.

Yerimə sürəti və sağlamlıq: son araşdırmalar nə deyir?

"Journal of the American Medical Association" (Amerika Tibb Assosiasiyasının Jurnalı) nəşrində dərc olunan genişmiqyaslı bir tədqiqatda, hərəkət tərzi ilə erkən ölüm riskinin azalması arasındakı əlaqəni müəyyən etmək məqsədilə, orta yaşı təxminən 69 olan 4000-dən çox iştirakçı təxminən 12 il ərzində izlənilib.

Nəticələr göstərib ki, klinik sınaq şəraitində daha yüksək yerimə sürəti, erkən ölüm riskinin 23% azalması ilə əlaqəlidir.

Daşınabilir ağıllı cihazlar vasitəsilə aparılan müşahidələr, gündəlik fəaliyyətləri zamanı daha sürətli hərəkət edən insanlarda riskin 17-18% azaldığını qeydə alıb.

Bu rəqəmlər vacibdir, çünki onlar "yalnız gərgin fiziki məşqlər faydalıdır" kimi geniş yayılmış fikri təkzib edir. Adi yerimə prosesi bir sıra sistemlərin əlaqəli işləməsini tələb edir: enerji istehsalı üçün ürək və ağciyərlərin, hərəkəti təmin etmək üçün əzələ və oynaqların, tarazlığı qorumaq üçün isə sinir sisteminin koordinasiyası zəruridir.

Buna əsasən, yerimə sürətinin qəfil azalması, bu sistemlərdən birində zəifliyin yarandığına dair erkən xəbərdarlıq ola bilər.

Yerimə sürətinin azalması hansı hallarda tibbi müayinə üçün səbəb ola bilər?
Məsələ, insanın hazırkı yerimə tempinin keçmişdəki temp ilə müqayisə edilməsindən ibarətdir. Əgər insan yerimə sürətinin nəzərəçarpacaq dərəcədə azaldığını müşahidə edərsə və bu vəziyyət aşağıdakı əlamətlərdən biri ilə müşayiət olunarsa, tibbi müayinədən keçmək tövsiyə olunur:

1. Kiçik bir fiziki gərginlik zamanı və ya pilləkənləri qalxarkən yaranan qeyri-adi təngnəfəslik;
2. Hərəkət etməyə mane olan, yeni yaranmış oynaq və ya əzələ ağrıları;
3. Sabitliyin itirilməsi hissi və ya yıxılmaqdan əsassız qorxu;
4. Qəfil yorğunluq və əvvəllər asanlıqla qət edilən məsafələri getmək qabiliyyətinin zəifləməsi.
Yerimə tempinizi necə dinamik saxlaya bilərsiniz?

Tədricən başlayın:
Mövcud fiziki aktivlik səviyyənizdən yola çıxın və intensiv, lakin nizamsız yüklənmələr əvəzinə, müntəzəm və yüngül artımlarla fəaliyyətinizi gücləndirin. Gündəlik olaraq ardıcıl olun:
Həftə ərzində orta dərəcədə aktivliyi qorumaq bədənə nizamsız hərəkətlərlə məşq etməkdən daha çox fayda verir.

Güc və elastiklik məşqləri:
müqavimət və dartınma məşqləri də daxil olmaqla, əzələ kütləsini və oynaq sağlamlığını qorumağa kömək edir ki, bu da addımlarınızı sabit saxlayır.

İrəliləyişinizi izləyin və yaxşı qidalanın:
Sürətinizdəki dəyişiklikləri izləmək üçün ağıllı saatdan istifadə edin və əzələ performansını dəstəkləmək üçün balanslı bir pəhriz yediyinizdən və su içdiyinizdən əmin olun.

10.000 addım haqqında həqiqət
Eyni JAMA jurnalına görə, son tədqiqatlar göstərir ki, 10.000 addıma çatmaq məcburi bir rəqəm və ya sağlamlıq faydaları üçün ciddi bir tələb deyil. Əksər yaş qrupları üçün gündə təxminən 7000-8000 addımda açıq bir müsbət təsir görünür.

Gəzintinin əsas məqamı, yorucu rəqəmsal hədəflərin ardınca getməkdənsə, hərəkətsizlikdən qaçınmaq və ardıcıl qalmaqdır.


Reportyor.az 



KARUSEL / CƏMİYYƏT